Eczeem 101: Wat is eczeem en welke soorten zijn er?

Volgens de National Eczema Association treft eczeem meer dan 30 miljoen Amerikanen. Deze veel voorkomende huidaandoening uit zich doorgaans in een rode, jeukende huiduitslag met blaren. Eczeem verschijnt vaak op de armen en achter de knieën, maar het kan zich ook op het gezicht manifesteren, vooral bij kinderen en baby's.

Wat is eczeem en de oorzaak ervan?

Eczeem is een niet-besmettelijke huidaandoening die een rode en ontstoken huid veroorzaakt die kan jeuken en zelfs bloeden als u er te veel aan krabt. Deze aandoening kan worden uitgelokt door verschillende zaken: genetische factoren, een hyperreactief immuunsysteem, omgevingsfactoren of agressieve chemicaliën1.

Een beschadigde huidbarrière3 wordt vaak geassocieerd met eczeem. De aangetaste barrière laat het vocht uit de huid sneller verdampen en maakt ze zo kwetsbaarder voor irriterende stoffen. Bovendien kunnen een aantal zaken acute opflakkeringen van eczeem veroorzaken. Ruwe stoffen zoals wol, extreme warmte of koude, zepen of reinigingsmiddelen, dierlijke huidschilfers, luchtweginfecties of zelfs verkoudheden zijn maar enkele voorbeelden van zaken die een acute eczeemopflakkering4 kunnen veroorzaken. Al dit vermijden, de symptomen begrijpen en ze tijdig behandelen (door de huid gehydrateerd te houden en zo de jeuk te verlichten) zal ernstige uitbraken voorkomen of inperken5.

Hoe ziet eczeem eruit?

Denkt u dat u eczeemverschijnselen heeft nadat een plotse rode uitslag op uw huid is verschenen? Dan zocht u hoogstwaarschijnlijk al naar foto's van eczeem op het internet en las u al verschillende diagnoses met betrekking tot huiduitslag of eczeem. Besef echter wel dat eczeem zowel in een milde als ernstig vorm voorkomt. Een milde vorm van eczeem verschijnt vaak als een droge, schilferige huid, terwijl extreme roodheid, barsten, secretie en irritatie ernstigere eczeemsymptomen zijn. Hardnekkige jeuk kan ook een teken van eczeem6 zijn.

De beste manier om te weten te komen wat u heeft, is door een dermatoloog te consulteren. Deze expert zal u steeds de meest nauwkeurige diagnose kunnen geven.

Soorten eczeem

Eczeem is een verzameling van huidaandoeningen die roodheid, jeuk en ontstekingen veroorzaken. De meest voorkomende vorm van eczeem is atopische dermatitis, meldt de National Eczema Association , maar daarnaast bestaan er nog verschillende andere vormen1.

Contactdermatitis

In tegenstelling tot atopische dermatitis (andere vormen van eczeem) ontstaat contactdermatitis als de huid in aanraking komt met een irriterende stof, met als gevolg roodheid, jeuk en een branderig gevoel. Voorbeelden van zo’n irriterende stoffen zijn: chemicaliën, wasmiddelen, dampen, sigarettenrook, verf, bleekmiddel, wol, huidverzorgingsproducten met alcohol, zeep, geurstoffen en allergenen zoals pollen of dierlijke huidschilfers.

Seborroïsch dermatitis

Deze vorm van eczeem komt vaak voor op plekken met veel talgklieren (zoals de bovenkant van de rug, de neus en hoofdhuid), maar wordt niet veroorzaakt door een allergische reactie. Micro-organismen zoals gist zouden een rol spelen bij het uitlokken van seborroïsch eczeem.

Het is dikwijls de reden van wiegendop bij baby's en roos bij volwassenen. Symptomen kunnen variëren van droge tot vettige schilfers en roodheid.7

Dyshidrotisch eczeem of blaasjeseczeem

Kleine, jeukende blaren aan de randen van de vingers, tenen, handpalmen en voetzolen, een schilferige huid, barsten en pijn kunnen een aanwijzingen zijn voor dyshidrotisch eczeem. Stress of allergieën zijn de voornaamste redenen voor het ontstaan van dit type eczeem en komt twee keer zo vaak voor bij vrouwen dan bij mannen.8

Nummulair eczeem

Deze vorm van eczeem kan op elke leeftijd voorkomen, maar de jeukende, ronde vlekken zien er anders uit dan andere types eczeem. Insectenbeten of een droge winterse huid9 liggen aan de basis van deze soort eczeem.

Hypostatisch eczeem

Ook gekend als zwaartekrachtdermatitis of veneus eczeem. Vaak geassocieerd met circulatieproblemen die leiden tot vochtophopingen en zwellingen in de onderbenen. Bovenop het lekken van vocht uit de aderen in de huid, veroorzaakt dit type eczeem ook roodheid, jeuk, schilfering en pijn10.

  1. T. Ruzicka, B. Przybilla, J. Ring (2006) Handbook of Atopic Eczema; 2nd edition; Springer
  2. https://nationaleczema.org/research/eczema-facts/
  3. Proksch, Ehrhardt et al.,Journal of Dermatological Science, Volume 43 , Issue 3 , 159-169
  4. http://www.weishendopublications.com/uploads/3/4/4/9/34499679/eczema.pdf
  5. Sidbury R, Tom WL,et al. “Part 4: Guidelines of care for the management of atopic dermatitis. Part 4: Prevention of disease flares and use of adjunctive therapies and approaches.”J Am Acad Dermatol. 2014 Jul;71(1);1218-33.
  6. https://nationaleczema.org/eczema/types-of-eczema/contact-dermatitis/
  7. https://nationaleczema.org/eczema/types-of-eczema/seborrheic-dermatitis/
  8. https://nationaleczema.org/eczema/types-of-eczema/dyshidrotic-eczema/
  9. https://nationaleczema.org/eczema/types-of-eczema/nummular-eczema/
  10. https://nationaleczema.org/eczema/types-of-eczema/stasis-dermatitis/
  11. https://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/eczema/understanding-eczema-symptoms